Quy định về bảo lãnh
Bảo lãnh đóng vai trò quan trọng nhằm đảm bảo nghĩa vụ của một bên được thực hiện đúng cam kết. Đây là biện pháp bảo đảm phổ biến, giúp tăng cường lòng tin giữa các bên tham gia hợp đồng, đồng thời giảm thiểu rủi ro về thanh toán và thực hiện nghĩa vụ. Bài viết này sẽ phân tích chi tiết về bảo lãnh, các loại bảo lãnh phổ biến và quy định pháp luật liên quan.
1. Bảo lãnh là gì?
Bảo lãnh là một trong các biện pháp đảm bảo thực hiện nghĩa vụ.
Điều 292 Bộ luật dân sự 2015 quy định những biện pháp đảm bảo thực hiện nghĩa vụ gồm có:
- Cầm cố tài sản.
- Thế chấp tài sản.
- Đặt cọc.
- Ký cược.
- Ký quỹ.
- Bảo lưu quyền sở hữu.
- Bảo lãnh.
- Tín chấp.
- Cầm giữ tài sản.
Xem thêm: Các biện pháp bảo đảm thực hiện hợp đồng
Khoản 1 Điều 335 Bộ luật dân sự 2015 định nghĩa bảo lãnh là: việc người thứ ba cam kết với bên có quyền sẽ thực hiện nghĩa vụ thay cho bên có nghĩa vụ, nếu khi đến thời hạn thực hiện nghĩa vụ mà người có nghĩa vụ không thực hiện hoặc thực hiện không đúng nghĩa vụ:
- người có nghĩa vụ được gọi là bên được bảo lãnh.
- người thứ ba được gọi là bên bảo lãnh.
- bên có quyền được gọi là bên nhận bảo lãnh.
Ví dụ: Một doanh nghiệp trúng thầu dự án cung cấp thiết bị y tế cho bệnh viện. Bệnh viện yêu cầu doanh nghiệp cung cấp chứng thư bảo lãnh để đảm bảo nghĩa vụ giao hàng theo đúng hợp đồng. Theo đó, ngân hàng là bên bảo lãnh cho doanh nghiệp (bên được bảo lãnh) để thực hiện hợp đồng với bệnh viện (bên nhận bảo lãnh). Trường hợp doanh nghiệp không thực hiện đúng nghĩa vụ với bệnh viện thì bệnh viện phải bồi thường cho bệnh viện theo giá trị bảo lãnh đã cam kết.
2. Phạm vi và thù lao bảo lãnh
2.1. Phạm vi bảo lãnh
Điều 336 Bộ luật dân sự 2015 quy định phạm vi bảo lãnh như sau:
- Cam kết bảo lãnh một phần hoặc toàn bộ nghĩa vụ cho bên được bảo lãnh.
- Nghĩa vụ bảo lãnh bao gồm cả tiền lãi trên nợ gốc, tiền phạt, tiền bồi thường thiệt hại, lãi trên số tiền chậm trả, trừ trường hợp có thỏa thuận khác.
2.2. Tài sản dùng để bảo lãnh
Các bên có thể thỏa thuận sử dụng biện pháp bảo đảm bằng tài sản để bảo đảm thực hiện nghĩa vụ bảo lãnh.
2.3. Bảo lãnh nghĩa vụ trong tương lai ?
Các bên có thể thỏa thuận bảo lãnh nghĩa vụ mà sẽ thực hiện trong tương lai. Tuy nhiên, trong trường hợp này, nếu người bảo lãnh chết hoặc pháp nhân bảo lãnh chấm dứt tồn tại thì cũng chấm dứt nghĩa vụ bảo lãnh của họ.
Xem thêm Bảo lãnh bất động sản hình thành trong tương lai như thế nào?
2.4. Thù lao bảo lãnh
Bên bảo lãnh được hưởng thù lao nếu bên được bảo lãnh và bên bảo lãnh có thỏa thuận.
3. Quyền của bên bảo lãnh và bên nhận bảo lãnh
3.1 Quyền của bên bên nhận bảo lãnh
Điều 339, Điều 342 Bộ luật dân sự 2015 quy định quyền của bên nhận bảo lãnh gồm có:
- Yêu cầu bên được bảo lãnh thực hiện nghĩa vụ đối với mình trong phạm vi nghĩa vụ bảo lãnh đã thực hiện. Trừ trường hợp hai bên có sự thỏa thuận khác.
- Bên nhận bảo lãnh không được yêu cầu bên bảo lãnh thực hiện nghĩa vụ thay cho bên được bảo lãnh khi nghĩa vụ chưa đến hạn.
- Bên bảo lãnh không phải thực hiện nghĩa vụ bảo lãnh trong trường hợp bên nhận bảo lãnh có thể bù trừ nghĩa vụ với bên được bảo lãnh.
- Bên bảo lãnh không thực hiện đúng nghĩa vụ bảo lãnh thì bên nhận bảo lãnh có quyền yêu cầu bên bảo lãnh thanh toán giá trị nghĩa vụ vi phạm và bồi thường thiệt hại.
3.2 Quyền của bên bên bảo lãnh
Điều 339, Điều 341 Bộ luật dân sự 2015 quy định quyền của bên bảo lãnh gồm có:
- Yêu cầu bên được bảo lãnh thực hiện nghĩa vụ đối với mình trong phạm vi nghĩa vụ bảo lãnh đã thực hiện.
- Được quyền từ chối bảo lãnh khi nghĩa vụ chưa đến hạn.
- Được quyền không thực hiện nghĩa vụ nếu bên nhận bảo lãnh có thể bù trừ nghĩa vụ với bên được bảo lãnh.
- Được miễn việc thực hiện nghĩa vụ cho bên bảo lãnh thì bên được bảo lãnh không phải thực hiện nghĩa vụ đối với bên nhận bảo lãnh

4. Nhiều người cùng bảo lãnh – Liên đới bảo lãnh
Điều 338 Bộ luật dân sự 2015 quy định khi nhiều người cùng bảo lãnh một nghĩa vụ thì phải liên đới thực hiện việc bảo lãnh.
Trừ trường hợp có thỏa thuận hoặc pháp luật có quy định bảo lãnh theo các phần độc lập; bên có quyền có thể yêu cầu bất cứ ai trong số những người bảo lãnh liên đới phải thực hiện toàn bộ nghĩa vụ.
Khi một người trong số những người bảo lãnh liên đới đã thực hiện toàn bộ nghĩa vụ thay cho bên được bảo lãnh thì có quyền yêu cầu những người bảo lãnh còn lại phải thực hiện phần nghĩa vụ của họ đối với mình.
Điều 341 Bộ luật dân sự 2015 quy định về miễn bảo lãnh trong trường hợp có nhiều người cùng bảo lãnh cho một nghĩa vụ như sau:
- Trường hợp chỉ một trong số nhiều người cùng bảo lãnh liên đới được miễn việc thực hiện phần nghĩa vụ bảo lãnh của mình thì những người khác vẫn phải thực hiện nghĩa vụ bảo lãnh của họ.
- Trường hợp một trong số những người nhận bảo lãnh liên đới miễn cho bên bảo lãnh không phải thực hiện phần nghĩa vụ đối với mình thì bên bảo lãnh vẫn phải thực hiện phần nghĩa vụ còn lại đối với những người nhận bảo lãnh liên đới còn lại.
5. Miễn việc thực hiện nghĩa vụ bảo lãnh
Trường hợp bên bảo lãnh phải thực hiện nghĩa vụ bảo lãnh mà bên nhận bảo lãnh miễn việc thực hiện nghĩa vụ cho bên bảo lãnh thì bên được bảo lãnh không phải thực hiện nghĩa vụ đối với bên nhận bảo lãnh, trừ trường hợp có thỏa thuận hoặc pháp luật có quy định khác.
Trường hợp chỉ một trong số nhiều người cùng bảo lãnh liên đới được miễn việc thực hiện phần nghĩa vụ bảo lãnh của mình thì những người khác vẫn phải thực hiện nghĩa vụ bảo lãnh của họ.
Trường hợp một trong số những người nhận bảo lãnh liên đới miễn cho bên bảo lãnh không phải thực hiện phần nghĩa vụ đối với mình thì bên bảo lãnh vẫn phải thực hiện phần nghĩa vụ còn lại đối với những người nhận bảo lãnh liên đới còn lại.
6. Chấm dứt bảo lãnh
Điều 343 Bộ luật dân sự 2015 quy định các trường hợp chấm dứt bảo lãnh gồm có:
- Nghĩa vụ được bảo lãnh chấm dứt.
- Việc bảo lãnh được hủy bỏ hoặc được thay thế bằng biện pháp bảo đảm khác.
- Bên bảo lãnh đã thực hiện nghĩa vụ bảo lãnh.
- Theo thỏa thuận của các bên.
Xem thêm Tín chấp – Biện pháp bảo đảm không tài sản
Công ty Luật Thái An là đơn vị hàng đầu cung cấp dịch vụ tư vấn pháp lý về bảo lãnh nói riêng, về pháp luật dân sự nói chung, giúp khách hàng đảm bảo quyền lợi và giảm thiểu rủi ro.
Với đội ngũ luật sư giàu kinh nghiệm, chúng tôi hỗ trợ tư vấn bảo lãnh ngân hàng, bảo lãnh vay vốn, bảo lãnh thực hiện hợp đồng, bảo lãnh đầu tư và bảo lãnh thương mại.
Luật Thái An cam kết cung cấp giải pháp pháp lý hiệu quả, hỗ trợ soạn thảo hợp đồng, đàm phán và giải quyết tranh chấp. Khách hàng luôn nhận được dịch vụ chuyên nghiệp, tận tâm và bảo vệ tối đa quyền lợi pháp lý.
- Chuyển nhượng quyền tác giả, quyền liên quan - 31/10/2022
- Đơn đề nghị giải quyết tranh chấp đất đai - 19/03/2022
- Cẩn trọng khi ký hợp đồng vay? - 31/10/2021
